Türkiye’de ikinci el araba almak: Tramer, ekspertiz, noter ve neye bakılır
Kısa yanıtPlakayla Tramer hasar kaydına ve TÜVTÜRK muayene geçmişine bakın, hangi parçaların boyalı ya da değişen olduğunu sorup boya ölçerle ya da bağımsız bir ekspertiz raporuyla doğrulayın, rehin, haciz ve ödenmemiş MTV olup olmadığını kontrol edin, sonra satışı noterde yapın ve ödemeyi nakit değil banka ya da noterin güvenli ödeme sistemiyle yapın.
İlanı doğru okuyun
İlanlar kasayı parça parça anlatır:
- Orijinal: fabrika boyası.
- Boyalı / lokal boyalı: parça ya da bir kısmı yeniden boyanmış.
- Değişen: parça değiştirilmiş. Değişen tavan, direk ya da şasi parçası, değişen tampon ya da çamurluktan çok daha ciddidir.
«Hatasız, boyasız» kontrol edilmesi gereken bir iddiadır, gerçek değil. Tramer tutarı ve boya ölçer doğru olup olmadığını gösterir: bkz. Boya ve kaza izleri nasıl kontrol edilir.
Plakayla bakılacak kayıtlar
- Tramer (sigorta hasar kaydı): sigortaların ödediği hasarlar, tarih ve tutarlarıyla. Plakayla SMS ya da e-Devlet üzerinden sorgulanır. İlanda «boyasız» yazarken yüksek bir tutar açıklama ister. Elden ödenen tamirler görünmez.
- TÜVTÜRK muayenesi: geçerli olmalı; her muayenede kaydedilen kilometre geçmişte görünür. Sonradan daha düşük bir değer kilometre düşürme demektir: bkz. Düşürülmüş kilometre nasıl anlaşılır.
- Rehin ve haciz: hacizli ya da rehinli araç kaldırılmadan devredilemez. Noter satıştan önce kontrol eder; satıcıdan önceden kaldırmasını isteyin.
- Vergi ve cezalar: motorlu taşıtlar vergisi (MTV) satıştan önce ödenmiş, otoyol ve köprü cezaları kapatılmış olmalı.
- ÖTV muafiyetli araçlar: engelli raporuyla ÖTV’siz alınan bir araç beş yıl dolmadan satılırsa ÖTV ödenmesi gerekir. Aracın muafiyetle alınıp alınmadığını sorun.
VIN ve plakanın neler gösterdiği Araba VIN ile nasıl sorgulanır rehberinde.
Ekspertiz: bağımsız kontrol
Ekspertiz raporu almadan önceki olağan adımdır: merkez boyayı ölçer, liftte kasayı, alt tarafı, motoru ve çoğu zaman elektroniği kontrol eder ve yazılı rapor verir. Yetki belgeli işletmeler 8 yaşa ve 160 000 km’ye kadar araçlarda bunu sağlamak zorundadır; sahibinden alırken aracı satıcının değil, sizin seçtiğiniz bir merkeze götürün. Önce kendi kontrolünüzü yapmak, yerinde elenen arabalarda ekspertiz ücretinden tasarruf ettirir: bkz. Kendiniz mi kontrol etmeli, ustaya mı ödemeli?.
Araçta neye bakılır
- Boya ve parçalar: ilandakileri tavan ve direkler dahil parça parça boya ölçerle karşılaştırın.
- Pas: kıyıdan (deniz havası) ve doğu ile kuzeyden (kış tuzu) gelen araçlar altta ve marşpiyellerde paslanır.
- Dizel ve LPG: birçok araç dizel ya da LPG’lidir. Dizelin soğuk çalışmasına ve dumanına, LPG’nin ruhsata işlenmiş ve geçerli testinin olduğuna bakın.
- Popüler modeller: bkz. Fiat Egea / Tipo zayıf noktaları ve Renault Clio zayıf noktaları.
Noterde satış
- Fiyatta kendi kontrolünüz ve ekspertizden sonra anlaşın.
- Ruhsat sahibiyle (ya da geçerli bir vekâletnameyle) birlikte notere gidin.
- Noter rehin, haciz ve vergileri kontrol eder ve satış sözleşmesini düzenler.
- Ödemeyi sokakta nakit değil, banka havalesi ya da noterin güvenli ödeme sistemiyle yapın.
- Aracı götürmeden önce zorunlu trafik sigortasını kendi adınıza yaptırın.
Sık sorulan sorular
Bir aracın Tramer kaydına nasıl bakılır?
Plakayla, bir SMS hizmeti ya da e-Devlet üzerinden. Sigorta hasarlarını tarih ve tutarlarıyla gösterir; elden ödenen tamirler yer almaz.
İkinci el araba alırken ekspertiz zorunlu mu?
Yetki belgeli işletmeler 8 yaşa ve 160 000 km’ye kadar araçlarda sağlamak zorundadır. Sahibinden alımda zorunlu değildir ama ödemeden önce olağan ve mantıklı adımdır.
İlanda değişen ne demek?
Parçanın değiştirildiği anlamına gelir. Değişen tampon ya da çamurluk yaygındır; değişen tavan, direk ya da şasi parçası ciddi bir kazaya işaret eder.
Satıcıya nakit ödeyebilir miyim?
Ödenebilir ama devir anında havaleyle ya da noterin güvenli ödeme sistemiyle ödemek daha güvenlidir.
Türkiye için bir kontrol listesi
CarCheckup’ta Türkiye’yi seçin: fiyatlar lira cinsinden, yapay zekâ raporu ülkeyi dikkate alır ve bulduğunuz her boyalı ya da değişen parça ekspertizle karşılaştırabileceğiniz bir rapora girer.
Çıkınca haber verinDiğer rehberler
- Brezilya’da ikinci el araba almak: Detran, laudo cautelar, açık artırma araçları ve dolandırıcılıkBrezilya’da ikinci el araba nasıl alınır: Detran’da borç ve rehin, laudo cautelar, açık artırma ve pert araçlar, sahte aracı dolandırıcılığı ve ATPV-e ile devir.Rehberi oku →
- İspanya’da ikinci el araba almak: DGT raporu, ITV, çevre etiketi ve devirİspanya’da ikinci el araba nasıl alınır: DGT araç raporu, ITV ve kilometresi, düşük emisyon bölgeleri için çevre etiketi, ITP vergisi, devir ve garanti.Rehberi oku →
- Meksika’da ikinci el araba almak: REPUVE, fatura zinciri, vergiler ve ithal araçlarMeksika’da ikinci el araba almak: REPUVE çalıntı sorgusu, orijinal fatura zinciri, sigorta faturası, tenencia, verificación ve ithal araçlar.Rehberi oku →
- Toyota Camry’nin zayıf noktaları: ikinci el alırken neye bakmalıİkinci el Toyota Camry’de kasa ve motora göre nelere bakılır: 2.4’te yağ eksiltme, VVT tıkırtısı, su pompası sızıntısı, V6 yağ borusu ve şanzıman.Rehberi oku →
- Toyota Corolla’nın zayıf noktaları: ikinci el alırken neye bakmalıİkinci el Toyota Corolla’da kasa kuşağına göre nelere bakılır: eski 1.6 ve 1.8’de yağ eksiltme, su pompası, CVT, yarı otomatik şanzıman ve aşınma.Rehberi oku →
- Toyota RAV4’ün zayıf noktaları: ikinci el alırken neye bakmalıİkinci el Toyota RAV4’te kuşak ve motora göre nelere bakılır: yağ eksiltme, VVT tıkırtısı, su pompası, 2.2 dizelde conta, CVT, 4x4 ve hibrit.Rehberi oku →