İkinci el araba almadan önce şasi numarası (VIN) ile nasıl sorgulanır
Kısa yanıtGitmeden önce satıcıdan şasi numarasını (VIN) alın, marka, model, yıl ve motoru doğrulamak için çözümleyin, sonra e-Devlet’te, Tramer’de ve geçmiş raporlarında kaza, açık artırma, rehin, haciz, çalıntı ve kayıtlı kilometreye bakın. Araçta ön camdaki, kapı direğindeki ve ruhsattaki VIN harfi harfine aynı olmalı.
VIN nedir, ne söyler
VIN (şasi numarası) tek bir aracı tanımlayan 17 karakterlik bir koddur. 1 ve 0 ile karışmasın diye I, O ve Q harflerini hiç kullanmaz.
- 1–3. karakterler: üretici ve ülke (örneğin NMT Türkiye’de üretilmiş bir Toyota’dır).
- 4–8. karakterler: model, kasa ve çoğu zaman motor.
- 9. karakter: Kuzey Amerika için üretilen araçlarda diğerlerinden hesaplanan kontrol hanesi. Tutmuyorsa yazım hatası ya da sahtedir.
- 10. karakter: model yılı (K = 2019, L = 2020, M = 2021, N = 2022, P = 2023, R = 2024, S = 2025).
- 11–17. karakterler: fabrika ve seri numarası.
Çözümleme aracın fabrikadan nasıl çıktığını gösterir. İlanda «1.6 dizel» yazıyor ama VIN 1.4 benzinli diyorsa nedenini sorun.
VIN araçta nerede
- Ön camın altında, sürücü tarafında, dışarıdan okunur.
- Kapı direğindeki etikette ya da plakada (sürücü kapısını açın).
- Kasaya darbeyle basılmış: markaya göre kaput altında, torpido duvarında ya da ön koltuğun veya halının altında.
- Ruhsatta, sigorta poliçesinde ve servis kayıtlarında.
Hepsi harfi harfine aynı olmalı. Plakanın orijinal perçinlerle tutturulduğunu, basılı rakamların düzgün olduğunu, etrafında kaynak, zımpara ya da yeni boya izi olmadığını, kapı etiketinin kesilmediğini ya da değiştirilmediğini kontrol edin. Uyuşmazlık varsa almayın.
VIN ile neler sorgulanır
- Sahiplik ve kısıtlamalar: e-Devlet ve noter: ruhsat sahibi, rehin, haciz, çalıntı kaydı.
- Kaza ve hasar kayıtları: Tramer, sigortadan ödenen hasarları ve tutarlarını gösterir.
- Açık artırma ve pert: ABD ve Kanada’daki sigorta açık artırmalarında satılan araçların fotoğrafları çoğu zaman VIN ile internette durur. Kazalı ya da sel görmüş bir aracın fotoğrafı net bir cevaptır: bkz. ABD açık artırmasından gelen araba.
- Geri çağırmalar: üreticinin sitesi ya da yetkili servis, VIN’e göre açık geri çağırmaları gösterir.
- Kilometre: TÜVTÜRK muayeneleri, servis kayıtları ve geçmiş raporları belirli tarihlerdeki kilometreyi kaydeder. Sonradan daha düşük bir değer kilometre düşürme demektir: bkz. Düşürülmüş kilometre nasıl anlaşılır.
- Donanım: motor, şanzıman, çekiş ve aracın üretildiği pazar.
Ülkeye göre nerede sorgulanır
Her ülkenin kendi kaydı ve hizmetleri var, çoğu ücretsiz ya da ucuz:
- Türkiye: e-Devlet (araç kaydı, muayene geçmişi), Tramer hasar sorgusu ve ücretli geçmiş raporları: bkz. Türkiye’de ikinci el araba almak.
- ABD: NHTSA çözümleyici ve geri çağırma sorgusu (ücretsiz), çalıntı ve pert için NICB VINCheck (ücretsiz), ücretli raporlar.
- BAE ve Orta Asya: RTA ya da emirliğin polisi; egov.kz, my.gov.uz: bkz. BAE’de ikinci el araba almak ve Orta Asya’da ikinci el araba almak.
- Brezilya ve İspanya: eyaletin Detran’ı ve Senatran; DGT araç raporu: bkz. Brezilya’da ikinci el araba almak ve İspanya’da ikinci el araba almak.
- Meksika: VIN ya da plaka ile REPUVE sorgusu (ücretsiz): bkz. Meksika’da ikinci el araba almak.
Temiz bir rapor garanti değildir: birçok tamir elden ödenir ve hiçbir kayda girmez. Rapor araçta neye bakacağınızı söyler; kontrol ise orada ne olduğunu.
Sık sorulan sorular
VIN ile ücretsiz sorgulama yapılabilir mi?
Kısmen. Çözümleme, geri çağırmalar ve e-Devlet’teki bazı sorgular ücretsizdir; kaza ve kilometre içeren ayrıntılı raporlar genellikle ücretlidir. Pahalı bir araç için buna değer.
Araçtaki VIN ruhsatla uyuşmazsa ne olur?
Almayın. Çalıntı araç, iki araçtan birleştirilmiş araç ya da size geçecek bir belge sorunu anlamına gelebilir.
Temiz VIN geçmişi aracın iyi olduğu anlamına mı gelir?
Hayır. Hiçbir şeyin kaydedilmediği anlamına gelir. Elden ödenen tamirler ve sigortaya bildirilmeyen sel hasarı görünmez; boyaya, boşluklara ve iç mekâna yine de bakın.
VIN’de kontrol hanesi neden var?
Kuzey Amerika için üretilen araçlarda 9. karakter diğerlerinden hesaplanır; bu yüzden yazım hatası ya da kabaca değiştirilmiş bir VIN genellikle kontrolden geçmez. Diğer pazarlarda kullanılmayabilir.
VIN’i kamerayla okuyun
CarCheckup ön camın ya da kapı direğinin fotoğrafından VIN’i okur, marka, model, yıl ve motoru çözümler, kontrol hanesini denetler ve o aracın bilinen zayıf noktalarını kontrol listenize ekler.
Çıkınca haber verinDiğer rehberler
- İkinci el arabada düşürülmüş kilometre nasıl anlaşılırİkinci el arabanın kilometresinin düşürülüp düşürülmediği nasıl anlaşılır: tarihli kayıtlar, uymayan aşınma, diğer modüllerdeki kilometre ve arıza tespit cihazı.Rehberi oku →
- Bir aracın sel görüp görmediğini nasıl anlarsınızSel görmüş ikinci el aracı nasıl fark edersiniz: paspasların altında çamur, pas ve nem, küf kokusu, farlarda su izi ve sorunlu elektrik aksamı.Rehberi oku →
- Aracın boyasını ve kaza hasarını nasıl kontrol edersinizBoyanmış ya da kaza görmüş ikinci el aracı nasıl fark edersiniz: parça aralıkları, renk ve doku, boya savrulması, menteşe civataları ve boya kalınlığı ölçer.Rehberi oku →
- Toyota Camry’nin zayıf noktaları: ikinci el alırken neye bakmalıİkinci el Toyota Camry’de kasa ve motora göre nelere bakılır: 2.4’te yağ eksiltme, VVT tıkırtısı, su pompası sızıntısı, V6 yağ borusu ve şanzıman.Rehberi oku →
- Toyota Corolla’nın zayıf noktaları: ikinci el alırken neye bakmalıİkinci el Toyota Corolla’da kasa kuşağına göre nelere bakılır: eski 1.6 ve 1.8’de yağ eksiltme, su pompası, CVT, yarı otomatik şanzıman ve aşınma.Rehberi oku →
- Toyota RAV4’ün zayıf noktaları: ikinci el alırken neye bakmalıİkinci el Toyota RAV4’te kuşak ve motora göre nelere bakılır: yağ eksiltme, VVT tıkırtısı, su pompası, 2.2 dizelde conta, CVT, 4x4 ve hibrit.Rehberi oku →